Bilet do gospodarczej pierwszej ligi. Co plan Trumpa wobec G20 oznacza dla polskiego biznesu?

Żeby zrozumieć, o jaką stawkę toczy się gra, musimy spojrzeć na to, w jakim miejscu znalazło się samo G20. Eksperci konserwatywnego Hudson Institute, Peter Rough i Ulrich Speck, nie zostawiają na obecnym formacie grupy suchej nitki. W swoim artykule na łamach „Washington Post” przypominają, że forum to zostało powołane do życia przez George’a W. Busha (którego doradcą był zresztą Rough) jako twarda odpowiedź na globalny kryzys finansowy z 2008 roku. Z biegiem lat organizacja ta zeszła jednak na polityczny margines. Zamiast gasić pożary w światowej gospodarce, szczyty G20 zamieniły się w wizerunkowe eventy z agendą bliższą aktywistom z organizacji pozarządowych niż prezesom międzynarodowych korporacji.

Donald Trump zamierza to radykalnie zmienić, a szczyt w Miami ma być nowym otwarciem. Amerykański prezydent chce przywrócić grupie jej pierwotne, na wskroś biznesowe DNA. Na agendę wracają tematy fundamentalne dla rentowności przedsiębiorstw: deregulacja, tanie i bezpieczne dostawy energii oraz wsparcie dla innowacji w obszarze sztucznej inteligencji. I właśnie do realizacji tej pragmatycznej agendy Waszyngton potrzebuje Warszawy.

Dlaczego my? Z perspektywy amerykańskiej dyplomacji Polska jest partnerem, który w Europie „walczy znacznie powyżej swojej wagi”. Zamiast grzęznąć w rozbudowanym do granic możliwości państwie socjalnym – co według autorów tekstu jest grzechem głównym dużych gospodarek Europy Zachodniej – Polska wciąż jest głodna sukcesu. Jesteśmy rynkiem napędzanym przez nowe pokolenie przedsiębiorców nastawionych na wzrost.

Liczby mówią same za siebie, a amerykański sekretarz stanu Marco Rubio oficjalnie stawia nas za wzór. Polska gospodarka w ciągu zaledwie dwóch dekad podwoiła swoje PKB, swobodnie przekraczając magiczną barierę biliona dolarów. Już teraz jesteśmy szóstą siłą w Unii Europejskiej, a prognozy wskazują, że w 2028 roku zameldujemy się w pierwszej dwudziestce największych gospodarek globu. Zdaniem Rubio, to bezapelacyjny dowód na opłacalność nastawienia na przyszłość, który legitymizuje nasze stałe członkostwo w G20.

Amerykańscy eksperci kładą na stół jeszcze dwa twarde argumenty. Nasz kraj wyrósł na absolutną „gwiazdę” w obszarze obronności, co w dzisiejszych, niespokojnych czasach jest kluczowym aktywem. Dodatkowo wprowadzenie Polski na salony G20 wreszcie dałoby głos Europie Środkowej. Zresztą przywódcy regionu doskonale zdają sobie z tego sprawę, co udowodnili, popierając nasze ambicje w kwietniowej deklaracji podczas szczytu Trójmorza w Dubrowniku.

Zanim jednak otworzymy szampana, warto wczytać się w diagnozę ekspertów Hudson Institute do końca. Ich analiza to także brutalne obnażenie naszych słabości – i tu pojawia się potężne wyzwanie dla każdego przedsiębiorcy czytającego te słowa.

Rough i Speck trzeźwo zauważają, że polskie PKB per capita wciąż nie dobiło do unijnej średniej. Co gorsza, nasze firmy nadal nie są włączone w globalne łańcuchy innowacji w stopniu, który odpowiadałby wielkości naszej gospodarki. To sygnał alarmowy dla zarządów: z samego montowania i podwykonawstwa nie utrzymamy się w najwyższej lidze. Przyszłość wymaga od polskich firm odważniejszych inwestycji w R&D, wychodzenia z własnymi technologiami za granicę i agresywniejszej walki o marże z wartości dodanej, a nie tylko z niskich kosztów pracy.

Decyzja o włączeniu Polski do tego elitarnego grona nie odbywa się w próżni i niesie ze sobą konkretne ofiary. Gospodarze tegorocznego szczytu zrobili nam miejsce przy stole, odmawiając go formalnemu członkowi grupy – Republice Południowej Afryki. Powód? Amerykanie wprost wytykają RPA, że ich gospodarka zwiędła pod ciężarem korupcji i dławiącego biznes interwencjonizmu państwowego. To jasny sygnał dla globalnego kapitału, z kim Stany Zjednoczone chcą dzisiaj robić interesy.

Oczywiście, w tle pozostaje pytanie o realną sprawczość G20, w którym wciąż zasiadają Chiny i Rosja – państwa traktujące relacje międzynarodowe jak grę o sumie zerowej. Amerykańscy eksperci przekonują jednak, że format zachowuje swoją wartość operacyjną, bo poza Moskwą i Pekinem niemal wszyscy przy stole to lojalni sojusznicy Waszyngtonu lub jego bliscy partnerzy rynkowi.

Jak trafnie konkludują Rough i Speck, stałe włączenie naszego kraju do G20 nie jest żadnym prezentem dla rządu w Warszawie. To odzwierciedlenie pozycji, którą polski biznes wypracował sobie przez ostatnie lata. Jesteśmy dokładnie tym sojusznikiem, którego Trump potrzebuje, aby odciągnąć grupę od jej najgorszych instynktów i zawrócić ją na tory gospodarczego pragmatyzmu. Pytanie, czy polscy przedsiębiorcy są już gotowi, by tę polityczną szansę przekuć w globalne zyski.

Źródło: PAP, opracowanie własne