Składki ZUS przekroczą 2000 zł miesięcznie. Przedsiębiorców czeka kolejna podwyżka w 2027 roku

Prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce będzie w 2027 roku droższe. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej opublikował obwieszczenie określające prognozowane przeciętne wynagrodzenie, które stanowi podstawę naliczania składek na ubezpieczenia społeczne dla przedsiębiorców. Zgodnie z nowymi założeniami wyniesie ono 10 033 zł miesięcznie.

Wzrost tego wskaźnika automatycznie przełoży się na wysokość obowiązkowych składek opłacanych przez osoby prowadzące działalność gospodarczą. Przedsiębiorcy, którzy nie korzystają z ulg, zapłacą miesięcznie ponad 2000 zł jeszcze przed uwzględnieniem składki zdrowotnej. Po raz pierwszy w historii suma standardowych składek społecznych oraz wpłaty na Fundusz Pracy przekroczy tę granicę.

Podwyżka obejmie również osoby prowadzące działalność od niedawna. W ich przypadku wysokość preferencyjnych składek zależy jednak od płacy minimalnej, dlatego wzrost obciążeń będzie mniejszy niż w przypadku przedsiębiorców opłacających pełny ZUS.

Podstawą naliczania składek społecznych dla przedsiębiorców opłacających standardowe składki jest 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W 2027 roku kwota ta wyniesie 6019,80 zł.

Od tej wartości wyliczane są poszczególne składki: emerytalna, rentowa, chorobowa i wypadkowa. Przedsiębiorcy objęci obowiązkiem opłacania składek na Fundusz Pracy muszą dodatkowo uwzględnić również tę należność.

Łączne miesięczne obciążenie wyniesie 2052,15 zł, podczas gdy w 2026 roku było to 1926,76 zł. Różnica oznacza wzrost o 125,39 zł miesięcznie, czyli 1504,68 zł w skali pełnego roku.

Największą część obciążeń stanowi składka emerytalna, która wzrośnie do 1175,06 zł. Wysokość składki rentowej wyniesie 481,58 zł, natomiast składka chorobowa i wpłata na Fundusz Pracy osiągną po 147,49 zł. Składkę wypadkową przyjęto w wysokości 100,53 zł.

Wzrost wynika z mechanizmu powiązania podstawy wymiaru składek z przeciętnym wynagrodzeniem. Przedsiębiorcy płacący standardowe składki odczuwają więc podwyżkę również wtedy, gdy ich indywidualne przychody lub dochody nie rosną w takim samym tempie.

Kwota 2052,15 zł nie przedstawia jeszcze pełnego kosztu obowiązkowych obciążeń przedsiębiorcy. Do składek społecznych należy doliczyć ubezpieczenie zdrowotne, którego wysokość zależy od wybranej formy opodatkowania.

W pierwszym z tych przypadków przedsiębiorca zapłaci więc łącznie blisko 3000 zł miesięcznie. Przy przychodach przekraczających 300 tys. zł rocznie suma obciążeń może wynieść około 3645 zł.

Inaczej wygląda sytuacja przedsiębiorców rozliczających się według skali podatkowej lub podatkiem liniowym. Dla nich wysokość składki zdrowotnej zależy od osiąganego dochodu, z uwzględnieniem właściwych zasad i minimalnej podstawy naliczania. Oznacza to, że nie można wskazać jednej stałej kwoty składek dla wszystkich firm korzystających z tych form opodatkowania.

W 2027 roku wzrosnąć ma również minimalna składka zdrowotna. Jej ostateczna wysokość będzie miała znaczenie przede wszystkim dla przedsiębiorców osiągających stosunkowo niskie dochody.

Wzrost obciążeń obejmie także przedsiębiorców korzystających z preferencyjnych składek społecznych. W ich przypadku podstawą naliczania składek nie jest prognozowane przeciętne wynagrodzenie, lecz 30 proc. minimalnego wynagrodzenia za pracę.

W 2026 roku płaca minimalna wynosi 4806 zł, a podstawa preferencyjnych składek 1441,80 zł. Od stycznia 2027 roku minimalne wynagrodzenie ma wzrosnąć do 4950 zł. Oznacza to zwiększenie podstawy naliczania składek do 1485 zł.

Preferencyjne składki społeczne wzrosną w rezultacie z 456,18 zł do 469,85 zł miesięcznie, czyli o 13,67 zł. Podwyżka wyniesie około 3 proc.

W przypadku osób korzystających z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych wysokość składki zdrowotnej jest uzależniona od przedziału rocznych przychodów. Ostateczne kwoty na 2027 rok nie były jeszcze znane w momencie publikacji wyliczeń, ale przy założeniu wzrostu składki zdrowotnej o 6,5 proc. można oszacować przyszłe miesięczne obciążenia.

Preferencje przysługują uprawnionym przedsiębiorcom rozpoczynającym działalność. Przez pierwsze sześć miesięcy mogą oni korzystać z ulgi na start, która zwalnia z opłacania składek społecznych. Po zakończeniu tego okresu możliwe jest przejście na preferencyjne składki ZUS przez kolejne 24 miesiące.

Ulga na start nie oznacza jednak zwolnienia ze składki zdrowotnej. Podobnie preferencyjne składki w wysokości 469,85 zł nie stanowią całkowitego obciążenia nowego przedsiębiorcy. Ubezpieczenie zdrowotne trzeba rozliczyć odrębnie.

Podwyżki na 2027 rok wynikają z dwóch różnych wskaźników gospodarczych. W przypadku przedsiębiorców płacących pełne składki podstawowe znaczenie ma wzrost prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia do 10 033 zł. Dla nowych firm korzystających z preferencji decydujące jest natomiast zwiększenie minimalnego wynagrodzenia do 4950 zł.

Dlatego wysokość składek nie wzrośnie jednakowo we wszystkich grupach przedsiębiorców. Pełne składki zwiększą się o 6,5 proc., natomiast preferencyjne o około 3 proc.

Dla firm opłacających standardowe składki oznacza to miesięczne obciążenie przekraczające 2000 zł jeszcze przed naliczeniem ubezpieczenia zdrowotnego. Przy założeniu opłacania składek przez cały rok suma samych składek społecznych i Funduszu Pracy wyniesie 24 625,80 zł. Do tej kwoty należy doliczyć składki zdrowotne należne za poszczególne miesiące.

Rosnące obciążenia mają szczególne znaczenie dla jednoosobowych działalności gospodarczych, których przychody nie zwiększają się proporcjonalnie do wzrostu przeciętnego wynagrodzenia. W takich firmach wyższy ZUS oznacza dodatkowy stały koszt, który trzeba pokrywać niezależnie od bieżącej rentowności działalności.

Nowe stawki społeczne są już możliwe do wyliczenia na podstawie ogłoszonych wskaźników. Pełny rachunek przedsiębiorcy za 2027 rok będzie jednak zależał również od wysokości składki zdrowotnej, formy opodatkowania oraz ewentualnego prawa do ulg.

Źródło: POX.PL, „Nowe składki ZUS na 2027 rok”, 10 listopada 2026 r., opracowanie własne